Jojoba-olie
Jojoba-olie, essentiële oliën en de kunst van thuiskomen in je lichaam
Er zit iets oerouds in het insmeren van je lichaam met olie.
In het bewust aanraken van je huid.
In het kiezen van een geur.
In het vertragen terwijl je handen over je lichaam bewegen.
Lang voordat self-care een industrie werd, werden plantaardige oliën, geurige kruiden en aromatische planten al gebruikt binnen verschillende culturen voor lichaamsverzorging, schoonheid, massage en ritueel.
En dat is wat mij er zo in raakt.
Dat een fles olie op de badkamerplank iets heel eenvoudigs kan zijn en tegelijkertijd een uitnodiging om van verzorgen weer een ritueel te maken.
Mijn dagelijkse sacred self-care
Jojoba-olie is een van mijn favoriete oliën binnen mijn dagelijkse sacred self-care.
Na het douchen, wanneer mijn huid nog warm is, neem ik een kleine hoeveelheid jojoba in mijn handen.
Soms gebruik ik haar puur.
En soms kies ik intuïtief een essentiële olie die past bij wat ik die dag nodig heb.
Een druppel.
Ik wrijf de olie rustig tussen mijn handen, adem de geur in en masseer haar vervolgens over mijn lichaam.
Niet gedachteloos.
Ik probeer werkelijk aanwezig te zijn bij wat ik aanraak.
Mijn armen.
Mijn buik.
Mijn benen.
Mijn borstgebied.
Ik geef iedere dag extra aandacht aan mijn onderbuik en maak daar een zachte baarmoedermassage van. Ook masseer ik altijd liefdevol mijn borsten en hartgebied.
Voor mij zijn dit twee belangrijke ankerpunten in het vrouwenlichaam: plekken die verbonden zijn met onze creatiekracht, liefde, zachtheid, sensualiteit en het bewonen van ons lichaam. Juist daarom vind ik het zo waardevol om hier dagelijks bewust aandacht aan te geven.
Ik werk daarbij altijd van beneden naar boven. Ik begin bij mijn voeten en beweeg langzaam omhoog via mijn benen naar mijn buikgebied, borsten en armen.
Die opwaartse massage helpt het lichaam en de huid op te warmen en stimuleert de doorbloeding. Binnen traditionele meridiaanleer kan zo’n bewuste aanraking daarnaast onderdeel zijn van het ondersteunen van de energetische stroom door het lichaam.
Het duurt geen uur.
Soms zijn het maar een paar minuten.
Maar juist die minuten vertellen mijn lichaam:
Ik ben hier.
Waarom jojoba zo bijzonder is
Wat we jojoba-olie noemen, is technisch gezien een vloeibare plantaardige was.
Ze voelt licht aan, verdeelt prachtig over de huid en lijkt qua samenstelling op de natuurlijke huidvetten. Daardoor is jojoba een prachtige olie voor dagelijkse lichaamsverzorging én een bijzonder fijne draagolie voor essentiële oliën.
En dat woord vind ik mooi:
draagolie.
Want jojoba draagt niet alleen de aromatische bestanddelen van een essentiële olie over de huid.
Binnen een ritueel kan zij ook jouw intentie dragen.
Verzachting.
Gronding.
Sensualiteit.
Helderheid.
Rust.
Je kiest wat op dat moment bij je past.
Zo meng je jojoba met essentiële olie
Essentiële oliën zijn sterk geconcentreerde plantenextracten. Voor gebruik over grotere delen van het lichaam verdun je ze daarom altijd in een draagolie zoals jojoba.
Voor dagelijks lichaamsgebruik bij een gezonde volwassene kun je als algemene, voorzichtige richtlijn werken met ongeveer 1–2% essentiële olie.
Een eenvoudige verhouding is:
- 10 ml jojoba: ongeveer 2 druppels voor 1% | 4 druppels voor 2%
- 30 ml jojoba: ongeveer 6 druppels voor 1% | 12 druppels voor 2%
- 50 ml jojoba: ongeveer 10 druppels voor 1% | 20 druppels voor 2%
Druppelgroottes verschillen per flesje en olie, waardoor dit praktische benaderingen zijn en geen laboratoriummetingen.
Optie 1: mengen in je handen
Voor mijn eigen dagelijkse ritueel vind ik dit het fijnst.
Doe voldoende jojoba in je handpalmen om de essentiële olie goed te verdunnen. Wil je slechts een klein beetje olie gebruiken, meng de essentiële olie dan liever vooraf in een flesje zodat de concentratie niet ongemerkt te hoog wordt.
Voor een dagelijks lichaamsritueel gebruik je bijvoorbeeld ongeveer één theelepel (5 ml) jojoba-olie met 1–2 druppels essentiële olie. Zo creëer je een verdunning van ongeveer 1–2%, afhankelijk van de druppelgrootte.
Daarna:
handen tegen elkaar,
even ruiken,
even voelen,
en langzaam inmasseren.
Optie 2: je eigen lichaamsolie
Wil je iedere ochtend of avond dezelfde blend gebruiken?
Neem dan bijvoorbeeld een glazen pipetflesje van 30 ml.
Vul het met jojoba en voeg voor een zachte dagelijkse blend ongeveer 6 druppels essentiële olie toe (1%), of maximaal ongeveer 12 druppels voor een 2%-blend, zolang de gekozen essentiële olie zelf voor die concentratie geschikt is.
Je kunt één essentiële olie gebruiken of de druppels verdelen over meerdere oliën.
Zo creëer je jouw eigen botanical body ritual.
De olie kiezen die bij jouw dag hoort
Dat vind ik het mooiste van het proces.
Je hoeft niet iedere dag dezelfde geur te dragen.
De ene ochtend verlang je naar de helderheid van rozemarijn.
De andere avond naar de zachtheid van lavendel.
Op een ander moment voelt wierook passend bij verstilling en contemplatie.
Je geur kan onderdeel worden van de vraag:
Wat heb ik vandaag nodig?
Daarmee wordt aromatherapie ook een oefening in zelfwaarneming.
Anointing: aanraking als herinnering
Binnen verschillende oude culturen vinden we tradities van het zalven van het lichaam met olie en aromatische planten.
Olie kon verzorgend zijn, cosmetisch, medicinaal binnen de kennis van die tijd, ceremonieel of heilig.
Ik vind het prachtig om iets van die eerbied terug te brengen naar het dagelijkse leven.
Om ons te herinneren aan iets wat mensen, onze voorouders al heel lang weten:
het lichaam verdient aandacht.
Onze voormoeders leefden veel dichter bij het ritme van planten, seizoenen en lichamelijke verzorging dan velen van ons vandaag doen.
Sacred self-care hoeft daarom niet groots te zijn. Het kan beginnen met warme huid na een douche. Een amberkleurige fles.
Een beetje gouden jojoba in je hand.
Een druppel van een plant die je die dag roept.
En twee handen die zeggen:
kom maar terug.
Terug uit je hoofd, naar je hart, baarmoeder.
Terug uit alles wat vandaag van je vraagt.
Terug naar je adem.
Terug naar je huid.
Terug naar hier.
Een ritueel voor ochtend en avond
Na het douchen kun je jojoba zacht over je nog licht vochtige huid masseren.
Voel je voeten.
Je benen.
Je buik.
Je hartgebied.
Je armen.
Adem langzaam.
Laat aanraking niet iets zijn wat alleen van een ander hoeft te komen.
Je eigen handen mogen ook een plek van zachtheid worden.
Een dagelijkse herinnering dat jouw lichaam geen object is dat voortdurend verbeterd, veranderd of gepresteerd hoeft te worden.
Het is de plek waarin jij leeft.
En iedere ochtend en avond mag je daar opnieuw thuiskomen.
With every touch, I return to my body.
With every breath, I return to myself.
Veilig gebruik van essentiële oliën
Essentiële oliën zijn sterk geconcentreerd. Gebruik ze voor lichaamsverzorging verdund en controleer altijd de specifieke veiligheidsinformatie van de gekozen olie; veilige huidconcentraties verschillen per essentiële olie. Werk enkel op je lichaam en niet in je gezicht.
Vermijd ogen, slijmvliezen, beschadigde of sterk geïrriteerde huid. Sommige citrusoliën kunnen fototoxisch zijn en vragen extra voorzichtigheid vóór blootstelling aan zonlicht.
Bij zwangerschap, borstvoeding, medicijngebruik, bepaalde aandoeningen en bij gebruik voor kinderen is individueel veiligheidsadvies belangrijk. Stop met gebruiken wanneer irritatie ontstaat.
Voor een baarmoeder- of borstmassage bedoelen we een zachte uitwendige massage van respectievelijk de onderbuik en het borstgebied; jojoba en essentiële oliën worden niet inwendig gebruikt.
Welke essentiële olie kies je voor jouw jojoba-ritueel?
Een van de dingen die ik zo mooi vind aan pure jojoba-olie, is dat je haar iedere dag opnieuw kunt afstemmen op wat jij op dat moment nodig hebt.
Je kunt haar puur gebruiken, maar ook een essentiële olie kiezen uit onze Garden Apothecary en daarmee je eigen lichaamsolie creëren.
Voor dagelijks gebruik over het lichaam houd ik het graag zacht: ongeveer 1% essentiële olie is een prachtige basis. Dat betekent ongeveer 1 druppel essentiële olie op 5 ml — één theelepel — jojoba.
Maar niet iedere essentiële olie heeft dezelfde gebruiksaanwijzing. Sommige oliën vragen om een lagere concentratie of extra aandacht rondom zonlicht.
Daarom vind je hieronder een eenvoudige Garden Guide.
Prachtig voor je dagelijkse body ritual
Deze oliën kun je, mits correct verdund, mooi combineren met jojoba voor lichaamsverzorging:
- Lavendel — zacht, ontspannend en fijn voor een avondritueel.
- Geranium — bloemig en prachtig binnen vrouwelijke self-care rituelen.
- Wierook — warm, verstillend en geliefd voor huid- en lichaamsrituelen.
- Sandelhout — zacht, houtachtig en aardend; heerlijk voor langzame avondrituelen.
- Vetiver — diep, aards en grondend.
- Grove den — fris en bosachtig; prachtig wanneer je behoefte hebt aan ruimte en helderheid.
- Rozemarijn — kruidig en verhelderend; fijn voor een activerend ochtendritueel.
- Kamille — zacht en rustgevend.
- Eucalyptus — fris en verhelderend; altijd verdund gebruiken.
- Pepermunt — verkoelend en krachtig; gebruik spaarzaam en verdund.
- Sinaasappel — warm, zonnig en opbeurend.
- Mandarijn — zacht, zoet en troostend.
- Jasmijn — sensueel, bloemig en verbindend; prachtig voor vrouwelijke lichaamsrituelen en momenten van zachtheid.
- Neroli — verfijnd, bloemig en verzachtend; heerlijk wanneer je wilt vertragen en landen.
- Roos — zacht, vrouwelijk en koesterend; prachtig voor hart-, borst- en baarmoederrituelen.
Citrus en zonlicht
Bij citrusoliën is het belangrijk om onderscheid te maken tussen verschillende oliën én de manier waarop ze gewonnen zijn.
Bergamot en citroen kan fototoxisch zijn wanneer de olie door persing uit de schil is gewonnen. Kies bij bergamot en citroen voor de veilige weg en gebruik ze niet op huid die vervolgens aan direct UV-licht wordt blootgesteld. Als je uit de directe zon blijft is het veilig.
Zoete sinaasappel en mandarijn worden daarentegen niet als fototoxisch beschouwd bij normaal gebruik.
⚠️ Kaneelschors hoort niet in je dagelijkse 1%-body oil
Kaneelschors is een prachtige, krachtige essentiële olie, maar voor dagelijks gebruik over grotere delen van het lichaam zou ik haar niet aanraden.
Kaneelschors heeft een zeer laag aanbevolen dermale maximum en kan de huid sterk irriteren of sensibiliseren.
Daarom geldt binnen onze Garden Apothecary:
Kaneelschors liever gebruiken voor geurbeleving en andere geschikte aromatische toepassingen dan zelf toevoegen aan je dagelijkse lichaamsolie.
En bijvoet?
Bijvoet is eveneens een olie waarbij ik geen algemene doe-het-zelfinstructie voor dagelijks gebruik over het hele lichaam wil geven.
De chemische samenstelling van bijvoet kan variëren en bepaalde chemotypes kunnen relevante veiligheidsbeperkingen hebben. Gebruik deze olie daarom alleen volgens de specifieke gebruiks- en veiligheidsinformatie van het product en niet automatisch volgens de algemene 1%-regel.
Je kiest je jojoba.
Je kiest de plant of blend die bij jouw moment past.
Je verdunt haar zorgvuldig.
En vervolgens laat je je handen het werk doen.
Van je voeten omhoog naar je benen.
Naar je baarmoedergebied.
Je buik.
Je borsten en hartgebied.
Je armen.
Langzaam.
Bewust.
Niet als nóg een handeling die afgevinkt moet worden, maar als een paar minuten waarin je weer volledig aanwezig mag zijn in je eigen lichaam.
